Tối nay (28/12), người yêu thiên văn tại Việt Nam sẽ chính thức bước vào mùa mưa sao băng đầu tiên của năm 2026 mang tên Quadrantids. Được ví như màn "pháo hoa vũ trụ" chào đón năm mới, trận mưa sao băng này có gì đặc biệt và thời điểm nào quan sát đẹp nhất? Cùng tìm hiểu ngay dưới đây.
1. Mưa sao băng đêm nay 28/12 là gì?
Theo các chuyên gia thiên văn học, bắt đầu từ đêm 28/12, bầu trời Trái Đất sẽ đi vào vùng bụi của tiểu hành tinh 2003 EH1. Đây là khởi nguồn của Mưa sao băng Quadrantids (tên tiếng Việt: Thước Tứ Phân).
Khác với những trận mưa sao băng nhỏ lẻ, Quadrantids nằm trong nhóm "Big 3" (3 trận mưa sao băng lớn nhất năm) cùng với Perseids và Geminids.
-
Tần suất: Tại đỉnh điểm, nó có thể đạt tới 110 - 120 vệt/giờ.
-
Đặc điểm: Các vệt sao băng thường rất sáng, dài và có thể tạo ra những "cầu lửa" (fireballs) rực rỡ trên bầu trời đêm.
2. Thời điểm "vàng" để ngắm mưa sao băng tại Việt Nam
Dù đỉnh điểm (cực đại) của trận mưa sao băng này rơi vào đêm 3/1/2026, nhưng từ đêm nay 28/12/2025, người quan sát tại Việt Nam đã có thể bắt đầu nhìn thấy những vệt sao băng sớm (rải rác).
-
Thời gian quan sát tốt nhất: Từ 02:00 sáng đến 05:00 sáng (rạng sáng ngày 29/12).
-
Lý do: Đây là lúc chòm sao Mục Phu (Boötes) - tâm điểm của trận mưa sao băng này - đã lên đủ cao so với đường chân trời phương Đông Bắc.
3. Hướng dẫn cách xác định phương hướng (Không cần kính thiên văn)
Để "săn" được sao băng đêm nay, bạn không cần kính thiên văn hay ống nhòm đắt tiền, vì tốc độ sao băng lướt qua rất nhanh, mắt thường là công cụ tốt nhất.
-
Xác định hướng: Hãy quay mặt về hướng Đông Bắc.
-
Tìm chòm sao: Tìm chòm sao Bắc Đẩu (Big Dipper) với hình dáng cái gáo múc nước. Đuôi của cái gáo này sẽ cong về phía chòm sao Mục Phu (Boötes) - nơi phát ra các vệt sáng.
-
Mẹo nhỏ: Nếu bạn không rành về sao, hãy tải app Star Walk 2 hoặc SkyView trên điện thoại, bật định vị và giơ lên trời để tìm hướng Đông Bắc.
4. Dự báo thời tiết đêm 28/12 tại các miền
Yếu tố quan trọng nhất để săn mây và sao băng chính là thời tiết:
-
Miền Bắc: Trời rét đậm, ít mây, tầm nhìn khá thoáng. Đây là điều kiện lý tưởng để quan sát.
-
Miền Trung & Miền Nam: Một số khu vực ven biển có thể có mây mù nhẹ rải rác. Bạn nên chọn những nơi ngoại ô, tránh xa ánh đèn đường (ô nhiễm ánh sáng) để thấy rõ hơn.
Mưa sao băng đêm nay có nhiều không? Đáp: Đêm 28/12 là đêm khởi động, số lượng sao băng chưa nhiều (khoảng 10-15 vệt/giờ) nhưng thường là những vệt rất sáng. Đỉnh điểm sẽ là đêm 3/1/2026.
Bạn nên quan sát bằng mắt thường để bao quát cả bầu trời. Hãy để mắt làm quen với bóng tối khoảng 20 phút trước khi xem.