Lướt Facebook hôm nay, không khó để bắt gặp hàng loạt tài khoản bạn bè, thậm chí cả những Fanpage lớn đột nhiên "bay màu" ảnh đại diện (Avatar), chỉ để lại một hình tròn xám xịt. Không phải lỗi hệ thống đâu, mà là một "chiến dịch" tự phát đang lan truyền chóng mặt với lời đồn: Gỡ ảnh để bảo vệ nick!

Vậy nguyên nhân thực sự đằng sau hành động kỳ lạ này là gì?

1. Nỗi sợ bị "Rip Nick" (Báo cáo mạo danh)

Theo thông tin lan truyền trong các hội nhóm công nghệ, hiện đang có một đợt "bão quét" hoặc các nhóm hacker/tricker đang hoạt động mạnh. Thủ đoạn của kẻ xấu thường là:

  • Tải ảnh đại diện và ảnh bìa của bạn về.

  • Tạo một tài khoản giả mạo (Fake) với thông tin y hệt.

  • Sau đó dùng nick giả này báo cáo (Report) nick thật của bạn là "mạo danh".

  • Facebook sẽ quét tự động và đôi khi khóa nhầm tài khoản chính chủ.

Chính vì vậy, lời khuyên "tạm thời xóa ảnh đại diện + ảnh bìa" được đưa ra để kẻ xấu không lấy được hình ảnh gốc, từ đó giảm thiểu nguy cơ bị báo cáo mạo danh.

2. Hiệu ứng đám đông từ các "Ông lớn"

Sự việc càng trở nên tin cậy hơn khi cư dân mạng phát hiện ra cả những Fanpage uy tín, có tích xanh như VTV24 (Chuyển động 24h) cũng bất ngờ gỡ bỏ ảnh đại diện. Hình ảnh một trang tin tức quốc gia để avatar trống đã khiến tâm lý đám đông hoang mang: "Đến VTV còn phải gỡ ảnh để tránh bão thì mình là gì mà không gỡ?". Điều này kích hoạt hiệu ứng domino, khiến người người nhà nhà làm theo để "chắc ăn".

3. Bảo vệ quyền riêng tư trước AI

Một lý do khác (dù ít phổ biến hơn) là nỗi lo về việc bị đánh cắp hình ảnh để sử dụng cho công nghệ AI (Deepfake). Việc công khai ảnh mặt rõ nét (avatar) tạo điều kiện cho kẻ xấu ghép mặt bạn vào các clip lừa đảo hoặc nhạy cảm. Việc gỡ ảnh hoặc để ảnh riêng tư là một cách tự vệ thụ động.

Có nhất thiết phải gỡ ảnh không?

Thực tế, Facebook chưa có thông báo chính thức nào về việc để avatar sẽ bị khóa nick. Tuy nhiên, "phòng bệnh hơn chữa bệnh". Nếu bạn cảm thấy tài khoản mình đang trong tầm ngắm hoặc đơn giản là muốn yên tâm ngủ ngon qua "cơn bão" tin đồn này, việc tạm ẩn ảnh đại diện vài ngày cũng không mất mát gì.

Quan trọng nhất vẫn là bật bảo mật 2 lớp (2FA) và không click vào các đường link lạ, đó mới là "chiếc khiên" vững chắc nhất.